GTS ORTOPEDIA®

GTS ORTOPEDIA to specjalistyczne szkolenie przeznaczone dla fizjoterapeutów pracujących z pacjentami z problemami stopy i stawu skokowego, zarówno po urazach i zabiegach operacyjnych, jak i w przypadku przewlekłych dolegliwości bólowych oraz przeciążeniowych.

Program łączy wiedzę dotyczącą najczęstszych procedur ortopedycznych z klinicznym badaniem funkcjonalnym, analizą biomechaniczną, podstawami interpretacji badań obrazowych i USG oraz planowaniem fizjoterapii zachowawczej i pooperacyjnej.

Celem szkolenia nie jest przekazywanie gotowych protokołów postępowania. Uczestnicy uczą się rozumieć cel przeprowadzonego zabiegu, ograniczenia wynikające z biologii gojenia tkanek oraz mechanikę stopy i stawu skokowego. Na tej podstawie będą mogli świadomie dobierać metody terapii, planować progresję obciążenia oraz dostosowywać rehabilitację do stanu i potrzeb konkretnego pacjenta.

Szkolenie pokazuje kompletny proces pracy z pacjentem: od zebrania wywiadu i przeprowadzenia badania, przez interpretację problemu, aż po zaplanowanie terapii, progresję obciążenia i przygotowanie pacjenta do powrotu do funkcji.

Kluczowe pytania omawiane podczas szkolenia

Co zostało zmienione w trakcie zabiegu?
Jakie struktury wymagają ochrony i wygojenia?
Kiedy i w jakim zakresie można rozpocząć obciążanie?
Jakie kryteria powinny decydować o progresji rehabilitacji?
Kiedy pacjent może bezpiecznie wrócić do codziennej aktywności, pracy lub sportu?

DZIEŃ 1

Diagnostyka kliniczna, biomechanika i rozumienie procedur ortopedycznych

1. Wprowadzenie do ortopedii stopy w modelu GTS

filozofia pracy: zbadaj, zrozum, lecz;
stopa jako struktura podporowa, lokomocyjna i sensoryczna;
różnica między leczeniem objawu a leczeniem mechanizmu problemu;
łączenie badania klinicznego, biomechaniki, obrazowania i funkcji;
najczęstsze błędy w rehabilitacji pacjentów po zabiegach stopy.

2. Anatomia kliniczna i biomechanika stopy

przodostopie, śródstopie i tyłostopie;
pierwszy promień i jego znaczenie w chodzie;
kompleks palucha, trzeszczek i stawu MTP I;
łuk podłużny i poprzeczny stopy;
mechanika stawu skokowego, podskokowego i śródstopia;
wpływ ustawienia stopy na kolano, biodro i miednicę;
pronacja, supinacja, sztywność i hipermobilność – znaczenie kliniczne.

3. Badanie fizjoterapeutyczne pacjenta ortopedycznego

wywiad po urazie i zabiegu operacyjnym;
analiza dokumentacji medycznej i zaleceń operatora;
ocena bólu, obrzęku, blizny, temperatury i drażliwości tkanek;
badanie zakresu ruchu;
ocena siły mięśniowej;
testy funkcjonalne;
analiza chodu i przetaczania stopy;
różnicowanie bólu kostnego, stawowego, ścięgnistego, nerwowego i przeciążeniowego.

4. Podstawy postępowania pooperacyjnego

fazy gojenia tkanek;
gojenie kości, ścięgna, więzadła, torebki stawowej i blizny;
kiedy chronić tkanki, a kiedy rozpocząć obciążanie;
odciążenie, częściowe obciążanie i pełne obciążanie;
praca z butem pooperacyjnym, ortezą i kulami;
kryteria progresji rehabilitacji;
czerwone flagi: infekcja, zakrzepica, CRPS, zaburzenia gojenia i przeciążenie zespolenia.

5. Badania obrazowe i elementy USG w praktyce fizjoterapeuty

RTG, MRI, TK i USG – zakres istotny dla fizjoterapeuty;
analiza opisu zabiegu;
podstawowe pojęcia: osteotomia, artrodeza, osteosynteza, transfer ścięgna, rekonstrukcja i debridement;
obrazowanie a objawy kliniczne;
USG jako narzędzie oceny ścięgien, pochewek, blizny, wysięku i reakcji tkankowej.

Dzień 2
Najczęstsze zabiegi ortopedyczne w obrębie stopy i fizjoterapia pooperacyjna

1. Zabiegi w obrębie przodostopia

Paluch koślawy (hallux valgus): osteotomia Chevron/Austin, osteotomia Scarf, osteotomia Akin, procedura Lapidus, korekcje tkanek miękkich, konsekwencje zabiegu dla fizjoterapii, praca z obrzękiem, blizną, MTP I i pierwszym promieniem oraz reedukacja chodu i przetaczania stopy.
Paluch sztywny (hallux rigidus): cheilektomia, osteotomie odciążające, artrodeza MTP I, różnice w rehabilitacji po zabiegach zachowujących ruch i po usztywnieniu oraz adaptacja chodu po ograniczeniu ruchu palucha.
Palce młotkowate, szponiaste i młoteczkowate: artroplastyka PIP, artrodeza PIP, tenotomie, transfery ścięgien, stabilizacja drutami Kirschnera, ochrona zabiegu i reedukacja funkcji palców.

2. Metatarsalgia i przeciążenia przodostopia

ból głów kości śródstopia;
przeciążenie II i III promienia;
uszkodzenia płytki podeszwowej;
osteotomia Weil;
naprawa płytki podeszwowej;
metatarsalgia transferowa po zabiegach;
odciążanie, taping, wkładki i progresja obciążenia.

3. Nerwiak Mortona i ból neuropatyczny przodostopia

różnicowanie bólu nerwowego i mechanicznego;
dekompresja nerwu;
neurektomia;
praca z blizną i tkankami okołonerwowymi;
dobór obuwia i strategii odciążenia.

4. Rozcięgno podeszwowe i ból pięty

fasciopatia podeszwowa (plantar fasciopathy);
przewlekły ból podeszwowy pięty;
zabiegi odbarczające i przecięcie rozcięgna;
różnicowanie z neuropatią Baxtera i zespołem kanału stępu;
ćwiczenia, odciążenie, taping, wkładki i progresja funkcji.

5. Ścięgno Achillesa

tendinopatia części środkowej;
tendinopatia insercyjna;
zerwanie i szycie ścięgna Achillesa;
rekonstrukcje przewlekłych uszkodzeń;
transfer FHL;
zabiegi przy deformacji Haglunda;
ochrona ścięgna po zabiegu;
progresja zakresu ruchu, siły, chodu, biegu i skoków.

6. Urazy śródstopia i tyłostopia

Urazy Lisfranca: mechanizm urazu, stabilizacja operacyjna, artrodeza pierwotna, odciążenie i progresja obciążania oraz powrót do chodu, pracy i sportu.
Złamania kości śródstopia i piętowej: złamania ostre i przeciążeniowe, złamanie Jonesa, osteosynteza oraz powrót do obciążania po zroście kostnym.

7. Rekonstrukcje stopy płasko-koślawej i tyłostopia

niewydolność ścięgna piszczelowego tylnego;
stopa płasko-koślawa dorosłych;
transfer FDL;
osteotomia kości piętowej;
wydłużenie kolumny bocznej;
rekonstrukcja więzadła sprężystego (spring ligament);
artrodezy podskokowe i śródstopia;
fizjoterapia po zabiegach wieloproceduralnych.

8. Artrodezy stawów stopy

artrodeza MTP I;
artrodeza TMT I;
artrodeza śródstopia;
artrodeza podskokowa;
potrójna artrodeza (triple arthrodesis);
prowadzenie pacjenta, gdy celem zabiegu jest utrata ruchu, uzyskanie stabilności i zmniejszenie bólu.

Dzień 3
Tendinopatie, urazy, programowanie rehabilitacji i przypadki kliniczne

1. Tendinopatie stopy i stawu skokowego – blok rozszerzony

współczesne modele tendinopatii;
tendinopatia reaktywna, faza nieprawidłowej reparacji (dysrepair) i tendinopatia degeneracyjna;
ból ścięgna a obraz USG/MRI;
tendinopatia Achillesa;
tendinopatia mięśnia piszczelowego tylnego;
tendinopatia ścięgien strzałkowych;
tendinopatie zginaczy i prostowników palców;
zapalenie pochewek ścięgnistych;
częściowe uszkodzenia ścięgien;
różnicowanie tendinopatii z konfliktem, neuropatią, bólem stawowym i przeciążeniem kostnym.

2. Obciążanie ścięgien w praktyce

kiedy odciążać, a kiedy obciążać;
obciążenie izometryczne;
obciążenie izotoniczne;
wolny trening oporowy z dużym obciążeniem (heavy slow resistance);
trening ekscentryczny – wskazania i ograniczenia;
trening sprężystości;
plyometria;
powrót do biegania i sportu;
monitorowanie bólu i odpowiedzi 24-godzinnej;
kryteria progresji.

3. Urazy stopy i stawu skokowego

skręcenia boczne stawu skokowego;
urazy więzadeł ATFL, CFL i kompleksu przyśrodkowego;
urazy syndesmozy;
przewlekła niestabilność stawu skokowego;
uszkodzenia osteochondralne;
złamania przeciążeniowe;
ból po unieruchomieniu;
powrót do sportu po urazach stopy i stawu skokowego.

4. Programowanie fizjoterapii pooperacyjnej

budowanie planu rehabilitacji na podstawie procedury zabiegowej;
praca fazowa: ochrona, mobilność, obciążenie, siła, funkcja i sport;
dobór ćwiczeń do etapu gojenia;
terapia manualna po zabiegach – kiedy, gdzie i jak;
praca z blizną;
kontrola obrzęku;
reedukacja chodu;
trening siły stopy, łydki, uda i biodra;
przygotowanie do powrotu do pracy stojącej, marszu, biegania i sportu.

5. Wkładki, taping, obuwie i odciążenie

kiedy wkładka pomaga, a kiedy maskuje problem;
peloty, kliny i odciążenia przodostopia;
but pooperacyjny;
obuwie z podeszwą kołyskową (rocker sole);
taping w bólu przodostopia, pięty i tendinopatiach;
strategie czasowe i długoterminowe.

6. Przypadki kliniczne

pacjent po korekcji palucha koślawego (hallux valgus);
pacjent po operacji ścięgna Achillesa;
pacjent z tendinopatią Achillesa;
pacjent z tendinopatią mięśnia piszczelowego tylnego;
pacjent po urazie Lisfranca;
pacjent z metatarsalgią po zabiegu;
pacjent po artrodezie MTP I lub tyłostopia;
pacjent z bólem pięty i rozcięgna podeszwowego.

7. Algorytmy decyzyjne dla fizjoterapeuty

kiedy mobilizować;
kiedy wzmacniać;
kiedy odciążać;
kiedy skierować pacjenta na kontrolę;
kiedy progresować do biegu;
kiedy wprowadzać pracę dynamiczną;
kiedy zakończyć rehabilitację;
jak edukować pacjenta po zabiegu lub urazie.

Zrozumiesz najczęściej wykonywane procedury ortopedyczne w obrębie stopy i ich konsekwencje dla procesu rehabilitacji.
Rozwiniesz umiejętność planowania terapii na podstawie badania klinicznego, dokumentacji medycznej i obrazu funkcjonalnego pacjenta.
Zdobędziesz praktyczne narzędzia do prowadzenia pacjentów po operacjach, urazach, tendinopatiach i przewlekłych przeciążeniach stopy oraz stawu skokowego.
Nauczysz się podejmować świadome decyzje terapeutyczne zamiast korzystać z gotowych i uniwersalnych schematów postępowania.
Lepiej zrozumiesz zalecenia operatora, opisy zabiegów i znaczenie badań obrazowych w planowaniu rehabilitacji.
Przećwiczysz proces wnioskowania klinicznego na przykładach przypadków spotykanych w codziennej praktyce fizjoterapeutycznej.

fizjoterapeutów pracujących z pacjentami ortopedycznymi;
fizjoterapeutów sportowych;
fizjoterapeutów prowadzących rehabilitację pooperacyjną;
specjalistów pracujących z pacjentami po urazach, przeciążeniach, tendinopatiach i operacjach stopy lub stawu skokowego;
fizjoterapeutów, którzy chcą lepiej rozumieć ortopedyczne, zabiegowe i biomechaniczne podłoże problemów stopy.